Rechtstaat

Rechtsstaat

Over dit dossier

Voor een goed functionerende rechtsstaat is onafhankelijke, deskundige en openbare rechtspraak essentieel. Het waarborgt rechten en plichten en zorgt ervoor dat dezelfde spelregels gelden voor iedereen: burgers, bedrijven en de overheid. De ‘rule of law’ is geen vanzelfsprekendheid en investeren in afspraken, wetten en regels die de rechtsstaat overeind houden, is hiervoor essentieel.

Het standpunt van NVvR

De Nederlandse Vereniging voor Rechtspraak (NVvR) benadrukt het cruciale belang van een onafhankelijke rechtspraak voor een goed functionerende rechtsstaat. Volgens de NVvR garandeert onafhankelijkheid dat magistraten zonder inmenging van buitenaf hun werk kunnen doen, wat fundamenteel is voor het handhaven van de  rechten en plichten, de bescherming van grondrechten en het waarborgen van een eerlijk proces voor alle burgers en bedrijven.

Gerelateerde publicaties

  1. Internationale Dag voor Judicial Well-being

    Dit jaar is 25 juli uitgeroepen tot de Internationale Dag voor ‘Judicial Well-being’, vrij vertaald de dag voor het magistratelijk welbevinden. Een besluit van de Verenigde Naties, dat voortkomt uit de zogenoemde Nauru-verklaring, die precies een jaar geleden is aanvaard door de UNODC, het Bureau voor Drugs en Criminaliteit van de Verenigde Naties.  

    Lees meer over "Internationale Dag voor Judicial Well-being"

Gerelateerde nieuwsberichten

  1. Congres De rechtsstaat onder druk

    Steeds vaker krijgen rechters wereldwijd, maar ook in Nederland, te maken met politieke en maatschappelijke druk. Uitspraken worden ter discussie gesteld of niet ten uitvoer gebracht en het legaliteitsbeginsel lijkt niet langer in alle gevallen een vanzelfsprekendheid. De NVvR signaleert al jaren kwetsbaarheden in de Nederlandse rechtsstaat en in de onafhankelijkheid van de rechter en heeft steeds opgeroepen het dak te repareren als de zon schijnt. De ervaringen in andere landen (Polen, USA, Hongarije, Griekenland en Italië) maken duidelijk dat de lucht betrekt. Wat staat ons te doen om de bedreigingen van de rechtsstaat op een succesvolle manier het hoofd te bieden? Onder de titel De rechtsstaat onder druk organiseerde Legal Valley Nederland hierover op 16 april een congres, waaraan NVvR-voorzitter Marc Fierstra meewerkte.

    Lees meer over "Congres De rechtsstaat onder druk"
  2. Reactie NVvR na interview NRC en Kamervragen: geen politieke druk op onafhankelijkheid rechter

    Op 14 maart publiceerde NRC een interview met een asielrechter van de rechtbank Limburg. De betreffende rechter gaf in dit interview uitleg over het werk van een asielrechter en het stellen van prejudiciële vragen aan het Europese Hof van Justitie. Naar aanleiding van dit interview hebben de Tweede Kamerleden Ceulemans en Boomsma (JA21) Kamervragen gesteld.

    Lees meer over "Reactie NVvR na interview NRC en Kamervragen: geen politieke druk op onafhankelijkheid rechter"
  3. Reactie NVvR op Kamervragen JA21

    Op 14 maart 2026 publiceerde NRC een interview met een asielrechter van de rechtbank Limburg. De betreffende rechter gaf in dit interview uitleg over het werk van een asielrechter. Naar aanleiding van dit interview hebben de Tweede Kamerleden Ceulemans en Boomsma (JA21) Kamervragen gesteld.

    Lees meer over "Reactie NVvR op Kamervragen JA21"
  4. Oordeel College voor de Rechten van de Mens: Staat discrimineert vrouwelijke rechters

    Vandaag heeft het College voor de Rechten van de Mens geoordeeld dat de Staat vrouwelijke rechters in opleiding door het inschalings- en beloningsbeleid tussen 1994 en 2023 heeft gediscrimineerd. Ook is er sprake van discriminatie in drie individuele gevallen bij de beloning in de opleidingsperiode en na de benoeming tot rechter. Het College verwacht van de Staat dat opvolging wordt gegeven aan zijn oordelen en dat wordt bekeken of er mogelijkheden zijn voor financiële compensatie van de betrokken rechters. De NVvR herhaalt haar eerdere oproep aan de Minister tot erkenning en compensatie voor vrouwelijke rechters en officieren in opleiding die in het verleden ten onrechte ongelijk zijn beloond.

    Lees meer over "Oordeel College voor de Rechten van de Mens: Staat discrimineert vrouwelijke rechters"
  5. Nieuwe rechterscode NVvR

    De NVvR heeft een nieuwe rechterscode. Op 26 januari 2026 stemde de ledenraad in met de opzet die een werkgroep van de NVvR heeft voorbereid. De nieuwe rechterscode is gebaseerd op vijf kernwaarden – onafhankelijkheid, onpartijdigheid, integriteit, deskundigheid en professionaliteit – en is in klare taal geformuleerd. Een werkgroep bestaande uit zeven rechters uit verschillende

    Lees meer over "Nieuwe rechterscode NVvR"
  6. Veel reacties na brief NVvR aan College: officieren voelen zich gesteund

    De NVvR heeft aandacht gevraagd van het College van procureurs-generaal voor de snel groeiende onvrede en onrust bij onze OM-achterban. Aanhoudende ICT- problemen en aangekondigde bezuinigingen leiden tot moedeloosheid en frustratie. De toch al hoge werkdruk wordt hierdoor nog hoger. In een brief aan het College (11 november) dringt de NVvR erop aan om helder

    Lees meer over "Veel reacties na brief NVvR aan College: officieren voelen zich gesteund"

Gerelateerde adviezen

  1. Vervolging ambtsdelicten Kamerleden en bewindspersonen

    Leden van de Staten-Generaal, ministers en staatssecretarissen die in uitoefening van hun ambt delicten plegen, kunnen worden vervolgd. In de Herzieningswet die de minister van J&V hierover heeft voorgesteld, staat op welke manier dat moet gebeuren. Daartoe moet ook de Grondwet worden gewijzigd. De opdracht tot vervolging wordt bij de regering en de Tweede Kamer weggehaald en bij de procureur-generaal bij de Hoge Raad neergelegd. Daarnaast wordt in de Herzieningswet aandacht besteed aan de rol van het Europees Openbaar Ministerie (EOM) dat in dit soort zaken een bijzondere taak heeft.

    Lees meer over "Vervolging ambtsdelicten Kamerleden en bewindspersonen"
  2. Implementatie Asiel- en Migratiepact 2026

    Het Asiel- en Migratiepact zal grote invloed hebben op de rechtspleging in Nederland en de rechtsbescherming van migranten en mensen die asiel aanvragen.

    Lees meer over "Implementatie Asiel- en Migratiepact 2026"
  3. Verheerlijking ernstige misdrijven

    Wetsvoorstel om verheerlijking en vergoelijking van ernstige misdrijven strafbaar te stellen.

    Lees meer over "Verheerlijking ernstige misdrijven"