Voorzitter Fierstra spreekt over wankelende rechtsstaat
Voorzitter Fierstra spreekt over wankelende rechtsstaat
In het radioprogramma Dit is de dag sprak NVvR-voorzitter Marc Fierstra op 25 februari met presentator Tijs van den Brink over de wankelende rechtsstaat en de opstelling van bewindspersonen met betrekking tot rechtelijke uitspraken.
27 februari 2025
In het gesprek gaf Fierstra onder andere aan: ‘De rechter is ervoor om geschillen te beslechten en om beslissingen van de overheid te toetsen aan het recht. Als mensen zich daar niet bij willen neerleggen en uitspraken van de rechter niet respecteren, wordt het chaos en het recht van de sterkste. Dit mag zeker niet worden verwacht van bewindspersonen die zelf deel uitmaken van onze rechtsstaat en er mag geen klimaat ontstaan waarin rechters zich na het doen van uitspraken op sociale media bedreigd voelen. Helaas staat de onderlinge verhouding tussen bestuur, wetgever en rechter steeds meer onder spanning en komt het steeds vaker voor dat bewindspersonen en kamerleden geen genoegen nemen met een uitspraak van de rechter. Een rechtsstaat is meer dan een rechter. Het is een betrouwbare overheid die respect heeft voor de mensenrechten en fundamentele vrijheden, het is een effectieve toegang tot de rechter die naziet op de naleving van de wetten. Wanneer de overheid wetten maakt die ruimte bieden om maatwerk te leveren, kan de rechter ook veel meer doen. Om rechters rechtvaardige beslissingen te laten nemen, moet de politiek wetten maken die dit toestaan.’
Steeds vaker krijgen rechters wereldwijd, maar ook in Nederland, te maken met politieke en maatschappelijke druk. Uitspraken worden ter discussie gesteld of niet ten uitvoer gebracht en het legaliteitsbeginsel lijkt niet langer in alle gevallen een vanzelfsprekendheid. De NVvR signaleert al jaren kwetsbaarheden in de Nederlandse rechtsstaat en in de onafhankelijkheid van de rechter en heeft steeds opgeroepen het dak te repareren als de zon schijnt. De ervaringen in andere landen (Polen, USA, Hongarije, Griekenland en Italië) maken duidelijk dat de lucht betrekt. Wat staat ons te doen om de bedreigingen van de rechtsstaat op een succesvolle manier het hoofd te bieden? Onder de titel De rechtsstaat onder druk organiseerde Legal Valley Nederland hierover op 16 april een congres, waaraan NVvR-voorzitter Marc Fierstra meewerkte.
Reactie NVvR na interview NRC en Kamervragen: geen politieke druk op onafhankelijkheid rechter
Op 14 maart publiceerde NRC een interview met een asielrechter van de rechtbank Limburg. De betreffende rechter gaf in dit interview uitleg over het werk van een asielrechter en het stellen van prejudiciële vragen aan het Europese Hof van Justitie. Naar aanleiding van dit interview hebben de Tweede Kamerleden Ceulemans en Boomsma (JA21) Kamervragen gesteld.
Op 14 maart 2026 publiceerde NRC een interview met een asielrechter van de rechtbank Limburg. De betreffende rechter gaf in dit interview uitleg over het werk van een asielrechter. Naar aanleiding van dit interview hebben de Tweede Kamerleden Ceulemans en Boomsma (JA21) Kamervragen gesteld.